سلطانيه از قزوين الى سلطانيه بيست ساعت يا قدرى زياده است . چهار روزه و سه روزه مىروند . دهات آباد و مزارع در اين راه بسيار است . اكثر از دهات اين راه باغات بسيار دارند . زراعت ديمه و آبى هردو به عمل مىآيد . بيشتر از اين آباديها سردسير ، پرآب [ و ] باصفاست . مردمش همه ترك‌زبان [ اند ] . دهاتى كه در سر راه واقع است [ و ] هركس به ميل خود در هريك خواهد ، منزل مىكند از اين قرار است : سياه‌دهن از قزوين الى سياه‌دهن « 7 » شش ساعت ، همهء راه دامنه و هموار ، در سمت چپ راه دهات آباد و قنوات جارى [ و ] محل زراعت بسيار است . سمت راست راه كوه و دامنه است . آبادى و زراعت دارد [ 216 ب ] ولى كمتر از طرف چپ . خود سياه‌دهن از دهات معتبر قزوين است . سكنهء آنجا زياد ، مردمش مشهور به شرارت ، آبش از قنات و رود [ و ] باغات و زراعت زيادى دارند . از سياه‌دهن الى ابهر كه اول خاك خمسه است چهار ساعت يا قدرى بيشتر ، اكثر اين راه از دامنه مىگذرد . پست و بلند و سنگ كمى دارد . طرفين راه محل زراعت ، همه‌جا دور و نزديك راه دهات و مزارع هست . رودخانهء مختصرى از ميان دره مىگذرد . در سر راه و ميان صحراى هموار يك دو ده آباد هست . ابهر خود ابهر « 8 » بلوك معتبرى است از ولايت خمسه ، در درهء وسيعى كنار رودخانه واقع است . باغات زياد ، آبهاى جارى ، محل زراعت [ و ] همه‌چيز دارد . آبادى خود ابهر قصبه‌اى است . حمام خوب ، مسجد باصفا [ و ] بعضى دكاكين دارد .

--> ( 7 ) . نام اين محل در فرهنگ جغرافيايى ايران ديده نشد . كنت دوسرسى به اين محل اشاره‌اى كرده است . ( سفارت كنت دوسرسى ، ص 135 ) . ( 8 ) . بخش حاصلخيز از شهرستان زنجان كه مركز آن قصبهء ابهر است . در جنوب غربى زنجان واقع مىباشد . ( فرهنگ معين ، اعلام ) .